ABD’den gelen makroekonomik veriler Fed’in faiz adımlarını erteleyebileceği yönündeki beklentileri kuvvetlendirirken, dünya genelindeki finansal piyasalarda dalgalı bir tablo izleniyor. Yurt içinde Borsa İstanbul satıcılı bir kapanış gerçekleştirirken, küresel yatırımcıların dikkati yarın duyurulacak kritik istihdam verisine ve merkez bankalarından gelecek mesajlara çevrilmiş durumda.
ABD Ekonomisi ve Faiz Beklentileri
Açıklanan son göstergelere göre ABD ekonomisi, yılın ikinci çeyreğinde yüzde 1,5 olan öncü tahminleri geride bırakarak yıllıklandırılmış bazda yüzde 2,2 büyüme kaydetti. Fed’in yakından izlediği çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi ağustosta aylık yüzde 0,2 ve yıllık yüzde 3 yükseldi. Piyasa beklentileri ise aylık yüzde 0,3 ile yıllık yüzde 3,3 artış istikametindeydi.
Ağustos döneminde kişisel harcamalar yüzde 0,9 ile beklentileri aşarken, kişisel gelir artışı yüzde 0,2 düzeyinde gerçekleşerek tahminlerin gerisinde kaldı. Eylülde özel sektör istihdamı 90 bin kişilik artışla piyasaları aşarken analistler değerlendirmelerde bulundu:
ABD’den gelen son verilerin piyasalarda Fed’in politikasında “yumuşak iniş” yapabileceğine dair senaryoyu tekrar güçlendirdiğini belirtti.
ABD’de enflasyon tarafında aşağı yönlü bir hareket olduğunu, diğer taraftan ülke ekonomisinin hala dirençli olduğunu ifade eden analistler, Fed’in yakın zamanda faiz artırmak zorunda kalmayabileceğini söyledi.
yarın ABD’de açıklanacak tarım dışı istihdam verisinin Fed’in politikalarına ilişkin beklentileri şekillendirecek en önemli veri olduğunu kaydetti.
Para piyasalarında Fed’in ekim ayı faiz artırım olasılığı yüzde 70 seviyelerinden yüzde 38’e gerilerken, tahvil piyasasında yükselişler kaydedildi. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,31’i görerek 2007 sonrası en yüksek seviyeyi test ettikten sonra yüzde 5,28’de dengelendi; 30 yıllık getiri ise yüzde 5,65 ile 2002 sonrası zirvenin ardından yüzde 5,62 oldu. Dolar endeksi 101,7 ile 24 Haziran’dan bu yana en yüksek seviyesine ulaşırken, altının onsu yüzde 0,7 artışla 4 bin 184 dolardan alıcı buldu; aralık vadeli Brent petrolün varili ise yüzde 1,4 azalışla 96,6 dolara indi.
Siyasi ve kurumsal gelişmeler kapsamında ABD Başkanı Donald Trump çeşitli açıklamalarda bulundu:
eski Fed başkanı Jerome Powell’ın Fed binaları yenileme projesindeki maliyet aşımı nedeniyle Yönetim Kurulu üyeliğinden istifa etmeye zorlanması gerektiğini bildirdi.
Güney Kore’nin ABD’deki büyük enerji projelerine 200 milyar dolara kadar yatırım yapmayı planladığını bildirdi.
dizel ihracatının yasaklanması seçeneğini değerlendirdiğini ancak bunun benzin fiyatları üzerinde olumsuz etkisinin olabileceğini belirtti.
Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook ise para politikasına ilişkin şu açıklamayı yaptı:
“İş gücü piyasasındaki gücü korurken enflasyonu hedeflediğimiz seviyeye geri döndürme konusundaki kararlılığımı sürdürüyorum.”
Ayrıca Fed, bankalara yönelik stres testlerinin şeffaflığını artırmak ve sermaye gerekliliklerindeki dalgalanmayı azaltmak hedefiyle hazırladığı düzenlemeleri nihai hale getirdi.
Borsalarda Bölgesel Görünüm
New York borsasında dün Dow Jones yüzde 0,86 ve S&P 500 yüzde 0,25 değer kaybederken Nasdaq endeksi yüzde 0,24 prim yaptı. Beklentileri aşan bilançosuyla Micron Technology hisseleri seans sonrası yüzde 0,6 artış yakaladı. ABD’de 30 yıllık mortgage faizleri yüzde 7,3’e ulaşarak Kasım 2023 sonrası rekorunu yeniledi. ABD endeks vadelileri yeni güne pozitif başladı.
Avrupa tarafında enerji maliyetleri kaynaklı enflasyonist baskılar borsaları olumsuz etkiledi. Almanya’da eylül ayı enflasyonu yüzde 3,3 ile Aralık 2023 sonrası zirveye çıktı. İngiltere ekonomisi ikinci çeyrekte çeyreklik yüzde 0,5 ve yıllık yüzde 1,4 büyüme gösterirken, BoE’nin faiz artırma olasılığı yüzde 85 olarak fiyatlandı. Kapanışta FTSE 100 yüzde 0,29, DAX 40 yüzde 0,79, CAC 40 yüzde 0,89 ve FTSE MIB yüzde 0,84 geriledi.
Asya borsalarında Micron bilançosunun çip sektörüne desteği ve azalan Fed faiz endişeleriyle alımlar öne çıktı. Güney Kore ihracatı yarı iletken sevkiyatlarıyla eylülde yıllık yüzde 83,5 büyüdü, Japonya imalat PMI 54,1 oldu. Nikkei 225 yüzde 2,9 ve Kospi yüzde 1,2 yükselirken Çin ve Hong Kong piyasalarında tatil uygulandı.
Yurt İçi Piyasalarda Son Durum
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi önceki işlem gününü yüzde 2,79 değer kaybıyla 11.947,18 puandan kapattı. Akşam seansında VİOP BIST 30 ekim vadeli kontratı yüzde 0,66 geriledi. Güne yüzde 0,1 primle başlayan Dolar/TL ise bankalararası piyasada 49,0360 seviyesinde dengelendi.
SPK, Tera, Pusula, Atlas ve Hedef Portföy Yönetimi AŞ’nin tasfiye halindeki fonlarında uzlaşması tamamlanan katılma payı sahiplerine ara ödeme yapılmasına karar verdi. Analistler piyasa dinamiklerine dair şu notu paylaştı:
bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistikleri, imalat sanayi PMI, yurt dışında ise dünya genelinde imalat sanayi PMI başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 11.800 ve 11.700 puanın destek, 12.100 ve 12.200 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.
Günün Takvimi
10.00 Türkiye, eylül ayı imalat sanayi PMI
10.55 Almanya, eylül ayı imalat sanayi PMI
11.00 Avro Bölgesi, eylül ayı imalat sanayi PMI
11.00 İngiltere’de BoE Başkanı Bailey’in konuşması
11.30 İngiltere, eylül ayı imalat sanayi PMI
12.00 Avro Bölgesi, ağustos ayı işsizlik oranı
14.30 Türkiye, haftalık para ve banka istatistikleri
15.30 ABD, haftalık işsizlik maaşı başvuruları
15.30 ABD, haftalık süregelen işsizlik başvuruları
16.30 Avro Bölgesi’nde ECB Başkanı Lagarde’ın konuşması
16.45 ABD, eylül ayı imalat sanayi PMI
17.00 ABD, eylül ayı ISM imalat sanayi PMI
