Washington yönetimi, yaklaşan kış mevsimi öncesinde Rus doğal gazının Ukrayna üzerinden Avrupa kıtasına ulaştırılmasını sağlayacak bir enerji ateşkesi teklifini gündeme getirdi. Moskova’nın olumlu yaklaştığı projede satış gelirlerinin özel bir emanet hesabında toplanması hedeflenirken, Avrupalı liderler ve Ukrayna öneriyi temkinli karşılıyor.
ABD’li temsilciler Jared Kushner ile Steve Witkoff’un eylül ayında Kiev ve Moskova’ya yaptıkları temaslarda gündeme gelen formül, Avrupa yaptırımlarını aşmak için yakıtın Amerikalı bir aracı üstünden satılmasını içeriyor. Avrupa Birliği mevzuatının 2027 sonuna kadar Rus gazı alımlarını tamamen durdurmayı şart koşması nedeniyle Avrupalı liderler Moskova’ya yeniden enerji bağımlılığı kurmaya sıcak bakmıyor.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski gündeme gelen girişime yönelik duruşunu şu sözlerle açıkladı:
ABD Rusya’ya, Trump da Putin’e yardım edemez
Boru Hatları, Saldırılar ve Müzakere Takvimi
Söz konusu enerji uzlaşması, Ukrayna’nın Başkan Trump’ın yönlendirmesiyle Rus rafinerilerine saldırıları askıya aldığı dönemde gündeme gelmişti. Kiev’in saldırılara iki hafta ara verdiği aralıkta Rusya’nın Ukrayna altyapısını vurmayı sürdürmesi ve son üç günde Rusya’daki üç büyük tesise dönük hava operasyonlarının yeniden başlaması, kasım ayı ortasında Abu Dabi’de yapılması öngörülen üçlü müzakereleri riske attı.
Sibirya bölgesindeki Urengoy sahalarından çıkan gazın Sovyet dönemi boru hatlarıyla Avrupa pazarına sevkiyatı, Kiev yönetimine önemli bir transit geçiş ücreti geliri kazandırmayı amaçlıyor. Beyaz Saray temsilcileri ise Kremlin’in savaş bütçesini büyütmesini engellemek için tüm gelirlerin üçüncü bir ülkedeki emanet hesabında kilitlenmesini öneriyor.
The Wall Street Journal’a demeç veren bir ABD yetkilisi sürece dair şu ayrıntıları paylaştı:
müzakereler boyunca çeşitli ekonomik tekliflerin ele alındığını ve Avrupalıların kıta genelinde gaz fiyatlarını ciddi oranda düşürecek bir öneriye ilgi gösterdiğini, her türlü ekonomik mutabakatın kapsamlı bir barış anlaşmasının parçası olacağını belirtti
